Beton architektoniczny

Auguste Perret zapoczątkował  stosowanie tak zwanego betonu architektonicznego, w którym eksponowano surowe powierzchnie betonowe (np. rys.1). Trend rozwinął się w epoce modernizmu i brutalizmu w architekturze (lata 60-te i 70-te) oraz ekspresjonizmu konstrukcyjnego.

Thetre

Rys.1.   Théâtre des Champs-Élysées, Paris, 1913 [1]

Oryginalne zastosowania betonu architektonicznego  (rys.1) przerodziły się niebawem w  zastosowania brutalne, np. pokazane na rys.2.

Satanic Architecture

Rys.2.Plantahof Auditorium, Switzerland [2]

Przez wiele lat beton architektoniczny kojarzono z surowymi płaskimi powierzchniami betonowymi, podobnymi do pokazanych na rys.2. Okazało się, że szczególnie w obszarach z klimatem umiarkowanym z częstymi opadami, surowe powierzchnie betonowe przestają być estetyczne, tworzą się zacieki, nieoczekiwane przebarwienia i inne zmiany, które doprowadziły do wymogów impregnacji betonu, a coraz częściej do wymogu nadawaniu  faktury, która załamuje światło. Specjalne impregnaty stosowanie są w celu uniknięcia trwałych zmian kolorystycznych, preparaty te chronią także przed powstawaniem na powierzchni płyt, mebli i schodów nacieków, grzybów oraz pleśni.

Wymagania technologii betonu architektonicznego są bardzo ostre [3] i dotyczą:

  • Faktury, styku elementów deskowania, przerw konstrukcyjnych i technologicznych,
  • Porowatości,
  • Deskowania,
  • Zbrojenia,
  • Środków antyadhezyjnych,
  • Projektowania i wykonywania mieszanki betonowej,
  • Układania i zagęszczania,
  • Pielęgnacji.

Niezależnie od stopnia przestrzegania reżimu, często efekt wykonania betonu architektonicznego określa się jako losowy.

Po to, aby uzyskać efekt gwarantowany — od wielu lat unika się wykonywania dużych powierzchni jako płaskich. Powierzchni betonu nadaje się fakturę, często nacięcia, rowkowania, baranek i inne, których przykłady pokazano na rys. 3,4, 5.

Faktura rowkowana

Rys.3. Faktura rowkowana [4]

WestfaliaRys 4a. Faktura Westwalia [5]

MerseyRys. 4b. Faktura Mersey [5]

Mosel

Rys. 4c. Faktura kamienia Mosel [5]

faktura tawertyn2

Rys.5a. Faktura Trawertyn2  [6]

faktura łupka

Rys. 5b Faktura łupka [6]

Przykład zastosowania betonu  architektonicznego w ścianie oporowej Centrum Handlowego Korona w Kielcach, podano na rys.6

Rys.6a Naroże ściany KORONA Kielce (foto- własne)

Rys.6a Naroże ściany KORONA Kielce (foto- własne)

Rys.6a Fragment prefabrykatów ściany KORONA Kielce (foto- własne)

Rys.6a Fragment prefabrykatów ściany KORONA Kielce (foto- własne)

Bibliografia artykułu
  1. Perret, A. (2016), Theatre-des-champs-elysees-.jpg (Obraz JPEG, 3624×3000 pikseli) – Skala (19%), [ https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/9/9b/Theatre-des-champs-elysees-.jpg ]
  2. Olgiati, V. (2012). Plantahof Auditorium Switzerland, [ http://architizer.com/projects/plantahof-auditorium/ ]
  3. Wcisło, A., & Lafarge Kruszywa i Beton Sp. z o.o. (2012). Beton architektoniczny [Materiały Lafarge]
  4. Muratorplus. (2012). Beton architektoniczny wciąż popularny. Matryce i formy do betonu z elastomerów. Muratorplus.Pl, [ http://www.muratorplus.pl/technika/wykonczenie-scian/beton-architektoniczny-wciaz-popularny-matryce-i-formy-do-betonu-z-elastomerow_79465.html ]
  5. Reckli Polska. (2016). Specjaliści od betonu architektonicznego, [ http://worldwide.reckli.com/polska ]
  6. ArtSilpol. (2016). Formy na beton architektoniczny. Art Silpol – Formy Silikonowe i Poliuretanowe, [ http://www.artsilpol.pl/nasza-oferta/formy-na-beton-architektoniczny.html ]
_______________
Koniec
O autorze
* dr inż. Leszek Chodor. Architekt i Inżynier Konstruktor; Rzeczoznawca budowlany. Autor wielu projektów budowli, w tym nagrodzonych w konkursach krajowych i zagranicznych, a między innymi: projektu wykonawczego konstrukcji budynku głównego Centrum "Manufaktura" w Łodzi, projektu budowlanego konstrukcji budynku PSE w Konstancinie Bielawa, projektów konstrukcji "Cersanit" ( Starachowice, Wałbrzych, Nowograd Wołyński-Ukraina), projektu konstrukcji hali widowiskowo-sportowej Arena Szczecin Autor kilkudziesięciu prac naukowych z zakresu teorii konstrukcji budowlanych, architektury oraz platformy BIM w projektowaniu.
Translate »